Kompleksowa Terapia Obrzęków Limfatycznych wg metody Asdonka pomaga w leczeniu obrzęków limfatycznych.
Obrzęk limfatyczny jest schorzeniem związanym z niedomogą lub uszkodzeniem układu limfatycznego. Jest schorzeniem przewlekłym, którego nie można całkowicie wyleczyć, ale znamy skuteczne metody eliminowania obrzęku i utrzymywania efektów terapii.
Układ limfatyczny jest układem wspomagającym systemu żylnego, odpowiedzialnym za odtransportowanie substancji i cieczy, które nie mogą być usunięte z tkanki łącznej przez układ żylny.
Obrzęk limfatyczny dzielimy na pierwotny i wtórny.
Pierwotny jest wynikiem wrodzonych nieprawidłowości, który może dawać objawy w postaci obrzęku tuż po urodzeniu, a także w późniejszym czasie na skutek obciążenia układu odpornościowego np. przewlekłą chorobą, czy zmianami hormonalnymi.
Wtórny obrzęk powstaje w wyniku uszkodzenia lub usunięcia węzłów chłonnych zabiegiem operacyjnym bądź radioterapią, urazów uszkadzających duże pnie limfatyczne np. poprzez rany cięte, czy poparzenia.
W przypadku schorzeń układu limfatycznego skutkujących obrzękiem farmakologia nie jest w pełni skuteczna. Jedynie połączenie terapii manualnej (drenaż limfatyczny) wraz z terapią kompresyjną umożliwia kontrolowanie obrzęku i normalne funkcjonowanie w środowisku. Dodatkowo musi być przestrzegana stała dbałość o skórę oraz wykonywane odpowiednie ćwiczenia.
Obrzęki to widoczne obrzmienia, których skutkiem może być uczucie ciężkości, ograniczenie możliwości ruchowych, zmniejszenie wydajności, bóle spowodowane napięciem skóry i tkanek, mniej lub bardziej odczuwalne zaburzenia psychiczne. Narastający obrzęk często ogranicza, a z czasem uniemożliwia wykonywanie pracy zarobkowej.
Metoda znana pod nazwą Koncepcja Terapii Obrzękowej (KTO) składa się z kilku różnych sposobów oddziaływania:
- manualny drenaż limfatyczny – MDL (drenaż limfatyczny),
- terapia uciskowa (kompresja za pomocą specjalnych bandaży, rękawów pneumatycznych, np. BOA oraz odzieży uciskowej),
- kinesiotaping limfatyczny za pomocą specjalnych plastrów elastycznych,
- pozycje złożeniowe wspomagające drenaż chłonki,
- terapia ruchowa- kinezyterapia z jednoczesną kompresją,
- terapia oddechowa usprawniająca układ krążenia krwi i chłonki.
Terapię KTO tę stosuje się m.in. przy:
- Obrzękach limfatycznych (wrodzone defekty układu limfatycznego oraz np.: po usunięciu węzłów chłonnych i w leczeniu nowotworów),
- Obrzękach pourazowych (po zabiegach operacyjnych układu ruchu, towarzyszące złamaniom, skręceniom, uderzeniom, oparzeniom i kontuzjom sportowym, po wynaczynieniu podskórnym po dostępach tętniczych, np. wynaczynienie w pachwinie po dostępie do tętnicy biodrowej w leczeniu interwencyjnym niedokrwienia mięśnia sercowego),
- Niewydolności żylnej (np. żylaki, zapalenia żył, owrzodzenia goleni),
- Niewydolności krążenia towarzyszącej cukrzycy (np. zaburzenia krążenia towarzyszące stopie cukrzycowej),
- Obrzękach powstałych z powodu braku aktywności ruchowej (np. po udarze mózgu, porażeniach, długim unieruchomieniu),
- Obrzękach lipidowych (np. cellulit, po zabiegach liposukcji),
- Obrzękach idiopatycznych (nieznanego pochodzenia),
- Obrzękach zapalnych (np. w przebiegu choroby reumatycznej, po wynaczynieniu cytostatyków w leczeniu chemioterapeutycznym nowotworów),
- Obrzękach towarzyszących zaburzeniom krążenia tętnic (obrzęki przy miażdżycy zarostowej tętnic, po rekonstrukcji naczyń, przy niedokrwieniu po zabiegach operacyjnych, po przeszczepach skóry, itd…),
- Obrzękach skóry i tkanki podskórnej – jako zabiegi wspomagające regenerację tkanek po inwazyjnych zabiegach kosmetycznych (laseroterapia, blefaroplastyka).
- Wspomagająco w odnowie biologicznej i pielęgnacji ciała.
Rys historyczny metody: Forma zabiegów oraz pojęcie „manualny drenaż limfatyczny” zawdzięczają nazwę duńskiemu filologowi dr Emilowi Vodderowi, który po raz pierwszy wprowadził je w roku 1936. Jego metoda nie odegrała jednak w tym okresie czasu szczególnego znaczenia w medycynie.
W 1963 roku pomysł na tego typu terapię podjął niemiecki lekarz Dr Johannes Asdonk z Essen wraz z przyszłą żoną Krystyną Barteczko z Zabrza.
Z biegiem czasu dołączył on do tej terapii chwyty stosowane przy obrzękach oraz terapię uciskową (kompresji) i w roku 1972, po zaprezentowaniu jej w aspekcie naukowym, wprowadził ją do repertuaru leczniczych zabiegów medycznych jako „fizjoterapię na obrzęki wg Asdonk i Barteczko”.
Skuteczność terapii Asdonka mogła zostać udowodniona na podstawie wprowadzonej przez prof. Kuhnke z Bonn analizy objętościowej kończyn, dzięki czemu od 1974 jest ona uznawana i refundowana również przez kasy chorych w Niemczech. W 1973 roku powstała pierwsza na świecie specjalistyczna klinika limfologiczna – „Feldbergklinik Dr. Asdonk”.